-باس شۋجي شي جينپيڭ كوكەيىندە ساقتاعان حالىق تۇرمىسى ىستەرى» اتتى جەلىلەس ماقالانىڭ «دارمەنسىزدەر سۇيەمەلدەنەتىن بولۋ» دەگەن ءبولىمى
كەلۋقاينارى:جۇڭگو قازاق راديو تورابى |جاۋاپتى رەداكتور: | جاڭالانعان ۋاقىت:2019-08-13 08:41:00


    شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ حابارى: ٴتۇرلى سەبەپتەرگە بايلانىستى قوعامدا قيىنشىلىعى بار كەيبىر بۇقارالار بولادى. وسى ادامدارعا حالىق تۇرمىسى جاعىنان كومەكتەسۋ، سۇيەمەلدەۋ قىزمەتىن ويداعىداي ىستەپ، «دارمەنسىزدەر سۇيەمەلدەنەتىن بولۋدى» جۇزەگە اسىرۋ ـ پارتيا مەن ۇكىمەتتىڭ ايبىندى ۋادەسى . مۇگەدەكتەردى ماقتانىشتى ءومىر كەشىرۋگە شابىتتاندىرۋ، جۇمىس ورنىنان بوساتىلىپ قايتالاي كاسىپتەنگەن جۇمىسشى ـ قىزمەتكەرلەردىڭ ءتىپتى دە تاماشا تۇرمىسقا جەتۋىنە تىلەكتەس بولۋ، اۋىل قىستاقتارداعى ەڭ تومەنگى تۇرمىسى قامتاماسىزداندىرىلاتىن سەميالارعا بارىپ ناقتىلى جاعدايدى كورىپ قيىنشىلىق جانە قاجەتتەرىن ۇعىسۋ قاتارلىلاردىڭ بارلىعى باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ قيىنشىلىعى بار بۇقارانىڭ مۇڭ ـ مۇقتاجىنا باستان ـ اياق كوڭىل ٴبولىپ، ولاردى اناعۇرلىم جاقسى ءومىر قۇرۋعا شابىتتاندىرعاندىعىن ايگىلەيدى.


ء    تىلشى باس شۋجي شي جينپيڭ كوڭىل بولگەن قيىنشىلىعى بار بۇقاراعا قايتا قايرىلا تىلشىلىك ىستەي بارعاندا، ولار كوكىرەك تولى العىستى سەزىمدەرىن ايتا كەلە، وزدەرىنىڭ الۋەتتەنۋ جولىندا تالىقپاي تالپىنىپ، قاجىرلىلىقپەن كۇرەس جۇرگىزەتىندىكتەرىن ايتتى . ايتسا، ايتقانداي، بۇگىنگى كۇندە ولاردىڭ تۇرمىستارى بارعان سايىن جاقسارىپ، كوڭىلدەرى سەنىمگە تولىپ، تابىس سەزىمى اناعۇرلىم كۇشەيە تۇسۋدە.


    2016 ـ جىلى 7 ـ ايدىڭ 28-كۇنى جارالانىپ توپ بولىپ سالدانعان ياڭ يۇيفاڭ مەن گاۋ جىحۇڭ ەرلى-زايىپتى ەكەۋى ءۇشىن ماڭگى ەستەن كەتپەس ٴبىر كۇن بولدى. وسى كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ حىبي ولكەسىنىڭ تاڭشان قالاسىندا قىزمەت تەكسەردى . تاڭشان قالاسىنداعى سالدانعانداردى ەمدەۋ ساناتورياسىندا، ياڭ يۇيفاڭ مەن گاۋ جىحۇڭ ەرلى-زايىپتى ەكەۋى باس شۋجي شي جينپيڭگە اسا ءبىر شاتتىق كوڭىلمەن «سەندەردى كورگەندە اسا ىستىق سەزىلدىڭدەر» دەگەن ولەڭدى وقىپ بەردى.


    ياڭ يۇيفاڭ سول كۇندى ەسكە الىپ بىلاي دەدى: سول كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ كۇلىمسىرەگەن مەيىربان بەينەدە مەنىڭ الدىما كەلىپ، ەرلى ـ زايىپتى ەكەۋىمىزدىڭ ساقايۋ جاعدايىمىزدى، قازىر قانداي قيىنشىلىقتار بارلىعىن اسا زور قامقورلىقپەن دەن قويا سۇراپ ۇعىستى . ول كىسى بىزبەن بەينە ۇزاقتان بەرى كورىسپەگەن كونەكوز دوستارداي اقتارىلا اڭگىمەلەستى.


    گاۋ جىحوڭ بىلاي دەدى: باس شۋجي بىزگە ساۋ ادام ماعانالى ءماندى ءومىر وتكىزە الادى، مۇگەدەكتەردە سونداي ماعانالى ءماندى ءومىر وتكىزە الادى، دەپ ايتتى.


    باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ٴسوزى ولارعا اسا زور شابىت بەردى . وسىدان كەيىن ولار قارتتار كۇتىمحاناسىنداعى قارتتارعا ولەڭ وقىپ، دەم بەرىپ جەبەپ، وڭ ەنەرگيا تاراتتى ؛ قول ونەر بۇيىمدارىن جاساپ ساتىپ قيىنشىلىعى بار سەميالارداعى بالالاردىڭ وقۋىنا كومەكتەستى.


    تاڭشان قالالىق سالدانعانداردى ەمدەۋ ساناتورياسىنىڭ باستىعى ياڭ جىنشىڭ بىلاي دەدى : زاتتىق جاقتان تولىق قامتاماسىزداندىرۋدان سىرت، رۋحاني جاقتان بايىتۋ كەرەك . ساناتوريامىزدا كىتاپ وقۋ بولمەسى، پسيحيكالىق كەڭەس بەرۋ بولمەسى، مەيىر-شاپاعات ارەكەت كەڭسەسى قاتارلىلار ورنالاستىرىلدى، ەمدەۋ قىزمەتكەرلەرى دوحترحاناعا جاتقاندارمەن مەرزىمدى تۇردە سىرلاسىپ اڭگىمەلەسەدى، كەيبىر قوعامدىق توپتار دا ءار دايىم ساناتورياعا كەلىپ ەرىكتى قىزمەت وتەۋ قيمىلدارىن وتكىزىپ تۇرادى . كوپتەگەن قارتتار سىرتقى دۇنيەنى تۇسىنەتىن كوڭىل تەرەزەسىنىڭ ٴتىپتى دە كەڭ اشىلعانىن ايتادى.


    دۇنيە مەنى قايتا قۇرعان ەكەن، ەندەشە، مەن وسىناۋ دۇنيەدە ەڭشە كوتەرە قاسقايىپ تۇرۋىم كەرەك، دەگەن وسىناۋ ٴسوز ساناتورياداعى كوپتەگەن مۇگەدەكتەردىڭ ناقىل سوزىنە اينالدى.


    2013 ـ جىلى 8 ـ ايدىڭ 30 ـ كۇنى باس شۋجي شي جينپيڭ لياۋنيڭدا قىزمەت تەكسەرگەندە شىن ياڭ قالاسى شىنحى رايونى دانان كوشە باسقارماسى دوفۋ الەۋمەتتىك رايونىنا بارىپ، جۇمىستان بوساعان، قايتالاي جۇمىسقا ورنالاسقان جۇمىسشى ـ قىزمەتكەر سۇڭ لۇڭجياڭنىڭ ۇيىنە كەلدى. باس شۋجي شي جينپيڭ مۇندا بولعاندا الەۋمەتتىك رايوننىڭ قىزمەت وتەۋى جاقسى بولعان ـ بولماعاندىعىن، جىلى قوراجاي ينجەنەرياسىن اتقارعاننان كەيىن قىستا ءۇي تەمپەراتۋراسى قاندايلىعىن، وتباسىندا قانداي قيىنشىلىق بارلىعىن دەن قويا سۇراپ ۇعىستى.


    6 جىلعا تاياۋ ۋاقىتتىڭ الدىندا باس شۋجي شي جينپيڭ ۇيىنە كەلگەن كەز كوڭىلىندە ءالى سايراپ تۇرعانىن ەسكە الا سوڭ لوڭجياڭ بىلاي دەدى: باس شۋجي اسا ىقىلاستى مەيىربان، ادامعا وتە جاناسىمدى جان ەكەن.


    ول كەزدە سۇڭ لۇڭجياڭنىڭ تۇرمىس قيىنشىلىعى اۋىر ەدى. ايەلى جۇمىستان بوساعان سوڭ ۇيىندە اۋىرىپ قالعان شەشەسىنە قارايتىن ؛ ۇلى ەندى عانا اۆتوموبيل بەزەندىرۋ دۇكەنىن اشقان، نەمەرە قىزى ٴالى ٴبىر جاسقا تولماعان بولاتىن. قازىر سۇڭ لۇڭجياڭ سەمياسىندا 73 شارشى مەترلىك تازا، رەتتى ءۇيى بار. بىرنەشە جىلدىڭ الدىندا الەۋمەتتىك رايون سۇڭ لۇڭجياڭنىڭ ۇلىنىڭ 80 مىڭ يۋان ٴوسىمسىز قارىز اقشا الۋىنا كومەكتەسىپ، ونىڭ كاسىپ قۇرۋىن سۇيەمەلدەدى. 2017-جىلى سۇڭ لۇڭجياڭ زەينەتكە شىقتى، ٴار ايدا زەينەتاقىنى دەر كەزىندە، تولىق الادى، ونىڭ ۇستىنە سوماسى جىل سايىن ارتىپ وتىردى.


    سۇڭ لۇڭجياڭ بىلاي دەدى: تالاي جىلدان بەرى سەميامىزداعىلار باس شۋجيدىڭ «تۇرمىسىمىزدى ٴتىپتى دە جاقسارتايىق» دەگەن تاپسىرماسىن ەستە ساقتاپ، وسىناۋ ٴۇمىت جولىندا قۇلشىنۋدا.


    2012 ـ جىلى 12 ـ ايدىڭ سوڭىندا باس شۋجي شي جينپيڭ حىبي ولكەسىنىڭ فۋپيڭ اۋدانىنا بارىپ قيىنشىلىعى بار بۇقارادان حال سۇرادى. 30-كۇنى تاڭەرتەڭ ول قار كەشە جول باسىپ، لوتوۋان قىستاعىنىڭ تۇرعىنى تاڭ زۇڭشيۋدىڭ ۇيىنە باردى . تاڭ زۇڭشيۋ سول كەزدى ەسكە الىپ بىلاي دەدى: باس شۋجي شي جينپيڭ ۇيىمە كەلگەن كەزدە، ۇيدە بولمەنىڭ جارىم يەلەپ جاتاتىن ساكى بار بولاتىن، قالعان جارىم بولمەگە ەكى ىشكاپ، ءبىر ۇستەل قويىلىپ، ادام اينالىپ جۇرە المايتىن تار ۇيدە تۇراتىن ەدىك . باس شۋجي مەنەن قانشا مۋ جەرگە ەگىن ەككەنىمدى، استىق جەتكىلىكتى بولعان-بولماعانىن، جىلۋمەن قامداۋ قاندايلىعىن سۇراپ ۇعىستى.


    تاڭ زۇڭشيۋ بىلاي دەدى: سول كەزدە ءبىزدىڭ ٴۇيدىڭ سىرتىندا تاس قالانىپ سوقپاق جول جاسالعان، ونىمەن سەكەكتەپ جۇرۋگە تۋرا كەلەتىن . قازىر بارلىق جەردە اسفالت جول بار . كونە ۇيلەر جاڭالانىپ بىرنەشە اۋىز كوك كىرپىش ٴۇي سالىندى، ديقاندار دا قالا تۇرمىسىنا قول جەتكىزدى.


    2017-جىلى تاڭ زۇڭشيۋ ەڭ تومەنگى تۇرمىسى قامتاماسىزداندىرىلاتىندار قاتارىنان شەگىنىپ شىقتى. ول بيىل اياعىنداعى ەسكى كىلتيپان تاۋىرلەنگەن شاقتا، جۇبايىمەن بىرگە قىستاق كوللەكتيۆ كاسىپورىنىنا بارىپ جۇمىس ىستەۋدى جوسپارلادى، وسىلاي بولعاندا ايىنا نەشە مىڭ يۋان كىرىس كىرگىزەدى، ەڭ زور ارمانى تۋرالى ايالداعاندا تاڭ زۇڭشيۋ كۇلىپ تۇرىپ بىلاي دەدى: تۇرمىسىمىز جاقساردى، باس شۋجيدىڭ تاعى كەلىپ كورۋىن ٴۇمىت ەتەمىن.

اۋدارعان: قاناتبەك جۇماباي ۇلى