ا ق ش-تىڭ ءناسىل كەمىستۋ دەرتى قاشان ايىعار؟
0
2016-02-24 17:05:00
|
كەلۋقاينارى:جۇڭگو قازاق راديو تورابى
|
جاۋاپتى رەداكتور :داۋىلبەك


    دۇنيە ءديدارى. جۇڭگولىقتاردى قامتىعان ا ق ش-ىنداعى ازيا قانداستار تاياۋدا بۇكىل ا ق ش-تىڭ كوپتەگەن قالالارىندا ەرەۋىل وتكىزىپ، نيۋ-يورك قالاسىنداعى جۇڭگو قانداس ساقشى لياڭ پيدىنىڭ كەزەكشىلىك اتقارۋ بارىسىندا قارا ءناسىلدى ادامدى جاڭساق ولتىرگەندىگى جايلى قىلمىسىن تۇراقتاندىرعاندىعىنا نارازىلىق ءبىلدىردى.


    لياڭ پيدى دەلوسىنىڭ ءتۇرلى تەحنيكالىق بۋىندارىنا توقتالماي-اق قويايىق، وسى دەلونىڭ قوعامدا كۇشتى اڭىس قوزعاۋىنىڭ تۇپكى قاينارى- ا ق ش-تىڭ تەرەڭ قاتپارداعى ءناسىل قايشىلىعىندا بولىپ وتىر. نارازىلىق بىلدىرۋشىلەر جونىنەن العاندا، وسىدان بۇرىن تۋىلعان ساقشىلاردىڭ قارا ناسىلدىگە وق شىعارۋ دەلوسىندا، دەلوعا ساياتىن اق ءتاندى ساقشى بۇكىلدەي ستىلىپ شىققان جاعداي بولعان، ال لياڭ پيدىعا تەرگەۋشىلەر ۇيىرمەسى اۋىر قىلمىس تاقتى، بۇل اق ءتاندى ساقشىلارمەن سالىستىرعاندا از ۇلت قانداس لياڭ پيدىنى بۇكىل ا ق ش-تاعى ساقشىلاردىڭ زورلىقتى كۇشىنە قارسى تۇرۋدىڭ، ساقشى مەن افريكا قانداس الەۋمەتتىك رايونداردىڭ قارسىلاسۋىنداعى قۇربانىنا اينالدىردى. «نيۋ-يورك ۋاقىت گازەتىنىڭ» شولۋىندا بىلاي دەلىندى: لياڭ پيدىنىڭ قىلمىسى تۇراقتاندىرىلىپ، نيۋ-يوركتەگى ازيا قانداس بۇقارا اراسىندا ۇزاق ۋاقىت ءومىر سۇرگەن ءبىر ءتۇرلى نارازىلىق پيعىلدىڭ وتىن تۇتاندىردى، ولاردىڭ وسى جولعى تۋدىرعان ءىسىن قارسى تۇرۋعا شاماسى كەلمگەن بۇقاراعا ەرەكشە ناشار مامىلە ۇستانعاندىعىنىڭ ءبىر مىسالى دەۋگە بولادى. اق سارايدىڭ وسى دەلو جونىندەگى پوزيتسياسىندا تۇتاس ا ق ش-تىڭ كوپتەگەن جەرلەرىندە، ۇقساماعان تاندەگى ءناسىل مەن زاڭ اتقارۋ ورگاندارى اراسىندا ەرەكشە سەنىمسىزدىك ساقتالعاندىعى مويىندالىپ وتىر.


    ءناسىل ماسەلەسى ا ق ش-ىنداعى كەڭ كولەمدە ساقتالعان ماسەلە، كەزەكتە لياڭ پيدى دەلوسى جونىندەگى جاماعات پىكىرىنىڭ كۇشەيۋى-ا ق ش قوعامىنداعى وسبىر دەرتتىڭ تاعى ءبىر ءتۇرلى بەينەسىن كورسەتىپ وتىر. افريكا قانداس، ازيا قانداس سياقتى ا ق ش-ىنداعى از ۇلت قانداستارى شارۋاشىلىق جاقتا بولسىن الدە ساياسي جاقتا بولسىن ءالسىز بۇقارا سانالادى، ا ق ش-نىڭ باستى اعىمداعى قوعامىندا وراسان زور جىك پارقى ساقتالىپ وتىر، بۇل ا ق ش-تىڭ ءناسىل قايشىلىعىن ۋشىقتىراتىن تۇپكى قاينار. جۋىق جىلداردان بەرى، فەرگۋسىن افريكا قانداس جاس برۋننىڭ وققا ۇشۋى، نيۋ-يوركتەگى افريكا قانداس ەر ادامدى اق ءتاندى ساقشىنىڭ قىلقىندىرىپ ءولتىرۋى، بالتيمورداعى بۇلىك، تەكساستاعى جينالىس ورلەۋى سياقتى ءناسىل ماسەلەسىنە ساياتىن ءبىر توپ وقيعالار ا ق ش قوعامىندا ءجيى بەلەڭ بەرىپ، تۇتاس جەر شارىنداعى جاماعات پىكىرىن كۇشەيتتى. ۋيرگينا شتاتىنىڭ بۇرىنعى باستىعى تيم كان: بۇگىنگى تاڭداعى ا ق ش قوعامىندا ىشكى سوعىس كەزىندەگى سياقتى بولشەكتەنگەن جايت بولماعانىمەن، ءار كۇنى حابار كورەتىن ادامدار ا ق ش ءالى دە قوعامدىق بولشەكتەنۋ كۇيىندە ەكەندىگىن بىلەدى.


    ا ق ش-تىڭ نەگىزگى ساياساتى ءناسىل ماسەلەسىنەن بولعان ءتۇرلى قاتاڭ سايىستاردى ۇتىمدى شەشە المايدى، سىرت سالاداعىلار ا ق ش ساياساتىن بايقاۋشىلاردىڭ ماڭىزدى ءبىر بولشەگىنە اينالۋ قاجەت. ا ق ش ۇكىمەتى حالىقارالىق ساحنادا ادامدىق ۇقىقتى قورعاۋشى دەيتىن اتتى جامىلعانىمەن، وزىندەگى ءناسىل ماسەلەسىنە كەلگەندە ەشتەڭە تىندىرا الماي، بۇنىسىنا تەك جالعان دەگەن ءسوزدى تاڭبالاپ وتىر. بۇگىنگى ا ق ش-تا ءبىر جاقتان باستى اعىمداعى قوعامنىڭ قوعامعا وزگەرىس الا كەلگەن جايسىزدىعى مەن ۋايىم سەزىمى قاباتتاسۋدا؛ ەندى ءبىر جاقتان، باستى اعىمداعى قوعامنىڭ وزىندە وتكىر قايشىلىق جارىققا شىعىپ، ەركىن توپ پەن ۇستامدىلاردىڭ نەگىزگى قۇن كوزقاراسى جاعىندا پارىق ساقتالۋدا. نەگىزگى اعىم ەگەيلەر نەگىزىنە ورناعان ا ق ش-تىڭ ساياسي ءتۇزىلىسى وسىنداي تاۋقىمەت پەن بولشەكتەۋدىڭ شەكتەمەسىنە ۇشىراپ، قوعامدىق سىزاتتاردى شىنداپ تولتىرۋعا دارمەنسىز بولىپ، ساياسي قاتتامدا ءناسىل قايشىلىعىن شىنايى شەشۋى قيىنعا ءتۇسىپ، ساياسي دۇرىستىق ساياسيدان ات تونىن الا قاشاتىن قاتىگەز قۇبىلىستى بىرىنەن سوڭ ءبىرىن جارىققا شىعارىپ وتىر. كەزەكتەگى حاباردان قاراعاندا، لياڭ پيدى دەلوسىنىڭ استارىندا، ۇكىمەت ادىلدىگىنىڭ جوق بولۋى وسىنداي تراگەديالاردىڭ تۋىلۋىمەن تىكەلەي قاتىستى بولىپ وتىر. وسىنداي بۋىندارعا ءتىپتى دە كوپ ءمان بەرىلۋ قاجەت.


    نيۋ-يورك قالاسىنىڭ بۇرىنعى باستىعى مايكەل برۋنبۋرگ بىلاي دەدى: ءناسىل قايشىلىعى قوعامدىق ىستەردى تۋىنداتادى، ۇزاق ۋاقىتتان بەرى بۇقارانىڭ كەدەيلىك جانە شارۋاشىلىقتىڭ جىلجىمالىلىعى كەمشىل بولۋدان تۋىنداعان ۇمىتسىزدىكتى بەينەلەدى. ءار قانداي قوعامنىڭ نەگىزىنىڭ ورنىقتى بولۋىن اشىق ۇستالعان، كەشىرىمدى قوعامدىق مادەنيەت، ءتىپتى قوعامدىق ادىلدىككە بولعان ۇتىمدى قامتاماسىزداندىرۋ بەلگىلەيدى، تەك شارۋاشىلىق جانە قوعامدىق ۇقىعى تولىق قامتاماسىزداندىرىلىپ، بارلىق ادام تەڭ بولعاندا عانا قاعاز جۇزىندەگى تانىم پاراققا تۇسىرىلمەي، از ۇلت قانداستارىنا باعىتتالعان جۇيەلى كەمىستۋشىلىك شەشىلمەك.

128.jpg
129.jpg
125.jpg
未标题-1.jpg
121.jpg