ينفورماتسيا اشكەرەلەۋ: mzjubao@cnr.cn

وزەكتى ماقالالار

تۇشكىرگەننىڭ ءبارى تۇماۋ ەمەس

来源:央广网     |责编:达吾力别克|     发布日期: 2020-09-16 10:00

ماۋسىم الماسقان سايىن، وسى اۋرۋ كوپتەگەن ادامنىڭ مازاسىن الىپ ءجۇر

باسىڭىز زەڭىپ، مەڭ-زەڭ بولىپ، كوزىڭىز قىشي بەرەدى. مۇرنىڭىز تارس ءبىتىپ، تاڭ اتقانشا ۇيىقتاي الماي اۋناقشىپ شىعاسىز. ارت-ارتىنان تۇشكىرگەندە مۇرنىڭىز ۇشىپ كەتە جازدايدى. 

 

مىنە، كوردىڭىز بە؟ مۇرنىندا اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋ ناۋقاسى بار كىسىلەردى ابدەن ىعىر ەتكەن ماۋسىم الماساتىن مەزگىل تاعى كەلدى.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن قوزدىراتىن سەبەپتەر قايسى؟ ونى تۇماۋدان قالاي پارىقتاندىرامىز؟ قايتكەندە بۇل ناۋقاستى باسەڭدەتۋگە بولادى؟ ورتالىق تەلەۆيزياسى اقپارات ارناسى بەيجيڭ تۇڭرىن شيپاحاناسى مۇرىن ءبولىمىنىڭ شيپاگەرى سۋ شيپاگەردى ارنايى ۇسىنىس ەتىپ، وسى سۇراۋلارعا جاۋاپ ىزدەدى.

 

بۇدان كەيىن ماۋسىم اۋىسقاندا الاڭدامايسىز

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىمەن شايقاس

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى تۋرالى مىنالاردى ءبىلۋىڭىز كەرەك ↓↓↓

 

تۇماۋ مەن مۇرىن قابىنۋىن قالاي پارىقتاندىرامىز؟

 

مۇرىن قابىنۋى نەشە اپتاعا، ءتىپتى، نەشە ايعا دەيىن جالعاسادى، كلينيكالىق بەلگىلەرى بىلىنەتىن ۋاقىتى ـ ماۋسىم الماسقان سايىن قايتالانىپ وتىرادى نەمەسە جىلدار بويىنا مۇرىن قابىنۋ ناۋقاسىنان ارىلا الماي جۇرەسىز. ال، تۇماۋ ادەتتە تەك 7-10 كۇن مولشەرىندە عانا جالعاسادى.

 

تۇماۋدىڭ بەينەلەرىن الىپ ايتساق، تۇشكىرۋ، مۇرىننان سۋ اعۋ قاتارلى بەلگىلەردەن تىس، قىزۋى ورلەۋ، باسى اۋرۋ، بۇلشىق ەتتەر تۇگەل اۋرۋ قاتارلىلار قوسانجارلاي جۇرەدى. ال، مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋىندا بۇل بەلگىلەر جايشىلىقتا بايقالا بەرمەيدى.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى باسقالارعا جۇعا ما؟

 

جۇقپايدى، تەك جۇقپالى ناۋقاستار عانا، مىسالى: باكتەريادان جۇعىمدالاتىن نەمەسە ۆيرۋستان جۇعىمدالاتىن ناۋقاستار عانا باسقالارعا جۇعادى، مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى جايشىلىقتا باسقالارعا جۇقپايدى.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى تۇقىم قۋالاي ما؟

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىنىڭ تۇقىم قۋالاۋ بەلگىسى بار، الايدا، %100 تۇقىم قۋالاۋى ناعايبىل. كەيبىر زەرتتەۋلەردىڭ ساناعىنا نەگىزدەلگەندە، اتا-انانىڭ تەك بىرەۋىندە عانا مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى بار بولسا، بالالارىندا بۇل ناۋقاستىڭ بايقالۋ سالىستىرماسى ەلۋ پايىز مولشەرىندە بولادى؛ ەگەر، اتا-انانىڭ ەكەۋىندە دە مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى بار بولسا، بالالارىندا بۇل ناۋقاستىڭ بايقالۋ مولشەرى %70- %80 بولادى. 

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن انتيبيوتيك دارىلەرمەن ەمدەۋ قاجەت پە؟

 

انتيبيوتيك دارىلەر مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن ەمدەي المايدى. ادەتتە ۇنەمى ىستەتىلەتىن انتيبيوتيك دارىلەر باكتەرياعا قارسى تۇرۋ رولىن اتقارادى، ال، مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى باكتەريانىڭ اسەرىنەن پايدا بولعان ەمەس، ونى اسىرە سەزىمتالدىق قاينارى قوزدىرادى.

 

گليۋكوكرتيكويدتىڭ بالالارعا كەرى اسەرى بار ما؟

 

گليۋكوكرتيكويد مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن ەمدەۋگە الدىمەن بەرىلىپ، تۇڭعىش تاڭدالاتىن ءدارى. گليۋكوكرتيكويدتىڭ ءبۇتىن دەنەگە بولعان كەرى اسەرى بولماشى عانا. قازىر ەل ىشىندە بازارعا سالىنعان گليۋكوكرتيكويد ەڭ كىشكەنە بولعاندا 2 جاستاعى بالاقايلارعا ىستەتىلەدى.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن تۇبەگەيلى ساۋىقتىرۋعا بولا ما؟

 

بولمايدى. مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن ەمدەۋدەگى ماقسات ـ وسى ناۋقاسقا شالدىققانداردىڭ تۇرمىس ساپاسىن بارىنشا جوعارىلاتۋ، ناۋقاستىڭ بەلگىلەرىن بارىنشا تەجەۋ، وسى ارقىلى سالماقتى قوسىمشا ناۋقاستاردىڭ كەلىپ شىعۋىنىڭ الدىن الۋ. سوندىقتان، قاتاڭىراق ايتقاندا، مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىن تۇبەگەيلى ساۋىقتىرۋعا بولمايدى، الايدا، ەمدەتپەي قويۋعا دا بولمايدى.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى راكقا اينالا ما؟

 

قازىرگە دەيىن مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىنىڭ راكقا اينالاتىندىعى تۋرالى ەشقانداي انىق دالەل-ىسپات جوق.

 

ەگەر ەمدەتپەسە، مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى قانداي حاۋىپ-قاتەر ءتوندىرۋى مۇمكىن؟

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى مۇرىن قويناۋىنىڭ سوزىلمالى قابىنۋىمەن قوسانجارلاۋ مۇمكىندىگى بار، ورتا قۇلاقتىڭ سەكراتسيالىق قابىنۋى تۋىلۋى مۇمكىن، مۇنان تىس، كەڭىردەكشە دەمىكپەسى پايدا بولادى، ءتىپتى، مازاسىزدانۋ، ۋايىمداۋ قاتارلى ءبىر سىپىرا پسيحيكالىق كەدەرگىلەردى كەلتىرىپ شىعارادى.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىنا شالدىقسام قايتۋىم كەرەك؟

 

اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىنا قاتىستى تەكسەرۋلەر قايسى؟

 

قازىر قولدانىلىپ وتىرعان اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىن تەكسەرۋ ءتاسىلى 2 ءتۇرلى: تەرىگە شانشىپ سىناق جاساۋ جانە قان الۋ. تەرىگە شانشىپ سىناق جاساۋدىڭ ابزالدىلىعى ـ اسىرە سەزىمتالدىق قاسيەتى جوعارى، الايدا، ارناۋلىلىعى تومەن، ونىڭ ۇستىنە تەرى كۇيىنە بولعان تالابى ءبىر شاما جوعارى. قان الۋ ارقىلى اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىن تەكسەرۋ مەن تەرىگە شانشىپ سىناق جاساۋ ەكەۋى ءبىر-ءبىرىن تولىقتايدى، ويتكەنى، ونىڭ ارناۋلىلىعى وتە جوعارى بولادى.

 

ماسكى تاعىپ ءجۇرۋدىڭ مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسىنا پايداسى بار ما؟

 

ماسكى تاعۋ ارقىلى اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىنا جاناسۋدان ساقتانۋعا بولادى، الايدا، بۇكىلدەي اۋاشالايدى دەي المايمىز.

 

شەتەل زات ساتۋ تورابىندا ساتىلعان مۇرىن قابىنۋىن ەمدەيتىن دارىلەردىڭ رولى قانشالىق، ىستەتۋگە بولا ما، جوق؟

 

مۇرىنعا بۇركەتىن دارىلەردى ىستەتۋدە توتەنشە اباي بولعان ءجون، ويتكەنى، ونىڭ قۇرامى وتە كۇردەلى، كوپتەگەن «توراپتا ساۋداسى كۇسەت بولىپ تۇرعان» مۇرىنعا بۇركەتىن دارىلەردىڭ قۇرامىندا دەزينفەكسيا ءدارىسى بولادى. سوندىقتان، مۇنداي دارىلەردى ىستەتۋ ۇسىنىسىن قويعىم كەلمەيدى. اسىرەسە قان تامىردى جيىراتىن دارىلەردى ۇزاق ۋاقىت پايدالانسا، مۇرىننىڭ دارىدەن قابىنۋىن وڭاي اسقىندىرادى.

 

مۇرىن قابىنعاندا مۇرىندى تۇزدى سۋمەن جۋۋدىڭ ءونىمى بار ما؟ مۇرىندى قالاي جۋعان ءجون؟

 

مۇرىن قۋىسىن جۋۋ ـ تاپتىرمايتىن قوسىمشا ەمدەۋ ءادىسى، الايدا ۇيدە قولدانىلاتىن اس تۇزىن ءوز بىلگەنىنشە ىستەتە بەرۋگە بولمايدى، ويتكەنى، ونىڭ قويۋلىعىن مەڭگەرۋ قيىن. ونىڭ ۇستىنە، اس تۇزىنىڭ قۇرامىندا باسقالاي قوسپالار بولاتىندىقتان، مۇرىن قۋىسىن زاقىمدايدى. 

 

ەگەر مۇرىن قۋىسىن جۋۋ ءتاسىلى، جۋۋ جابدىعى لايىقتى بولماسا نەمەسە قۇرامىندا بەلگىسىز زات قوسىلعان نارسەلەرمەن مۇرىن قۋىسىن جۋعان بولساق، مۇرىن قۋىسىنىڭ كىلەگەيلى قابىعى زاقىمعا ۇشىرايدى دا، سىرتتاعى باكتەريا، ۆيرۋس، شاڭ-توزاڭ سياقتى نارسەلەر مۇرىننىڭ كىلەگەيلى قابىعى زاقىمدالعان جەرى ارقىلى دەنەگە ەنىپ، كەرى اسەر تۋدىرادى.

 

سوندىقتان، شيپاحاناعا بارىپ، ارناۋلى اسپاپ جانە سۇيىقتىق ساتىپ الۋدى ەرەكشە ەسكەرتەمىز.

 

كورپەنى قايتا-قايتا جايىپ تۇرسا، اسىرە سەزىمتالدىققا قارسى تۇرۋ ونىمدىلىگى كورنەكتىرەك بولا ما؟

 

ارينە بولادى، ويتكەنى قوتىر كەنەسى دە ۇنەمى كەزدەسەتىن اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىنا جاتادى. كيىم-كەشەك، توسەك-ورىن قاتارلى نارسەلەردە ادام ايتقىسىز قوتىر كەنە ساقتالادى. قوتىر كەنە جىلى دا ىلعالدى ورتانى ۇناتادى، كورپەنى كۇن نۇرىنا جايعاندا، قوتىر كەنەنى ولتىرۋگە بولادى. ادەتتە 10 كۇندە نەمەسە 2 اپتادا ءبىر رەت جايىپ تۇرسا بولادى، ەگەر، جاعداي جار بەرسە، 1 ايدا نەمەسە 2 ايدا ءبىر رەت كورپە-جاستىق جاڭالاپ تۇرعان وڭ.

 

بالالاردىڭ دەنەسى اسىرە سەزىمتال بولسا، قايكەندە الدىن الۋعا جانە كۇتىمدەۋگە بولادى؟

 

دەنەنىڭ اسىرە سەزىمتال بولۋىندا دا نەگىزىنەن تۇقىم قۋالاۋ بەلگىسى بولادى، مۇنان ساقتانۋعا كەلمەيدى. الايدا، بالا دۇنيەگە كەلگەن سوڭ، ەگەر اۋىر سۋلى تەمىرەتكى سياقتىلار بايقالسا، ءسوزسىز، ۋاعىندا ەمدەتۋ كەرەك ءارى تەرىنى كۇتىمدەۋ شارت. سونىمەن بىرگە، نارەستەدە مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى، دانەكەر قابىقتىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى، اسىرە سەزىمتالدىقتان بولاتىن دەمىكپە نەمەسە قايتا-قايتا جوتەلۋ قاتارلى ناۋقاستار بار-جوقتىعىنا نازار اۋدارا ءجۇرۋ كەرەك. ەگەر بايقالسا، دەر كەزىندە ەمدەتكەن ءجون.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى الدا-جالدا تۇماۋمەن قاباتتالا قالسا، كىسىنى ءتىپتى دە مەزى ەتىپ، تىنىس الا الماۋ، كەۋدەسى سىعىلۋ، دەم قىسىلۋ، قامىعۋ قاتارلى جاعدايلار كورىلەدى. وسىعان قانداي جاقسى امال بار؟

 

مۇندايدا لايىقتى مولشەردە قانتالاۋدى باسەيتكىش دارىلەردى ىستەتسە بولادى. ءدارىنى پايدالانعان سوڭ، مۇرىن قۋىسى كورنەكتى تۇردە تارايادى دا، تىنىس ىركىلىسسىز شىعادى. الايدا، قانتالاۋدى باسەيتكىش دارىلەردى قىسىلتاياڭ جاعدايدا عانا ىستەتەمىز، ادەتتە 3-5 كۇنگە دەيىن عانا ىستەتۋگە بولادى، ەڭ ۇزاق بولعاندا  7 كۇننەن اسىپ كەتپەۋى شارت. سونىمەن بىرگە، تۇماۋعا قارسى دارىلەرمەن ەمدەلۋ، مۇرىنعا بۇركەتىن تۇراقتى دارىلەردەن پايدالانىپ داۋالانۋ كەرەك.

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋىنان تولاسسىز جوتەلسە قايتۋ كەرەك؟

 

مۇرىننىڭ اسىرە سەزىمتالدىقتان قابىنۋى ناۋقاسى بارلار جوتەلىپ توقتاماسا، دەمىكپە بولۋ مۇمكىندىگى بار-جوقتىعىنا باسا نازار اۋدارۋ كەرەك. دەرەۋ شيپاحاناعا بارىپ تىنىس بولىمىنە نەمەسە اللەرگيالىق رەاكسيا بولىمىنە بارىپ وكپە قىزمەتى مەن قاتىستى كورسەتكىشتەردى تەكسەرتكەن ءجون. وسى ارقىلى قۇبىلمالى دەمىكپە نەمەسە دەمىكپەنىڭ نىشانى بار-جوعىن مەجەلەۋگە بولادى. 

 

سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋدىڭ ونىمدىلىگى بار ما؟

 

بار. سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋ دەگەنىمىز قاراپايىمداستىرىپ ايتار بولساق ـ ۋىتپەن ۋىتتى قايتارۋ. ءبىر مەزگىل جۇيەلى ەمدەۋ ارقىلى، ەڭ سوڭىندا اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىنا جاناسسا دا اسىرە سەزىمتالدىق بەينەسى بايقالمايتىن ەتۋ نەمەسە اسىرە سەزىمتالدىق بەينەسى توتەنشە جەڭىل بولۋ دارەجەسىنە كەلتىرۋ.

 

جۇيەلى سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋ ارقىلى قوسانجار اۋرۋلاردىڭ تۋىلۋ ىقتيمالدىعىن ازايتۋعا بولادى. 

 

ادەتتەگى جاعدايدا، سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋدىڭ بارىسى 3 جىل اينالاسىندا جالعاسادى.

 

ءتىل استىنان سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋ مەن تەرى استىنان سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋدىڭ نە پارقى بار؟

 

ءتىل استىنان سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋدە نە‍گىزىنەن تابلەتكا دارىلەردى نەمەسە سۇيىق دارىلەردى تۇتىنادى، ادەتتە كۇنىنە 1 رەت ىستەتسە بولادى. 

 

تەرى استىنان سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋدە، كەزەڭگە ءبولىپ، ءبىر كەزەڭدە 1 رەت شيپا‍حاناعا بارىپ تەرى استىنا ۋكول ەتىپ قويامىز.

 

سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋدىڭ كەرى اسەرى بار ما؟

 

كەرى اسەرى وتە از، الايدا، مۇلدە جوق دەۋگە دە بولمايدى. سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋگە ىستەتىلەتىن دارىلەر ناۋقاستىڭ اسىرە سەزىمتالدىق قاينارىنان الىناتىندىقتان، اسىرە سەزىمتالدىق بەينەسى بايقالۋى دا مۇمكىن. الايدا، تەك دارىگەردىڭ جەتەكشىلىگىندە ەمدەلەتىن بولساق، سەزىمتالسىزداندىرىپ ەمدەۋ توتەنشە حاۋىپسىز بولادى.

 

اۋدارعان: نۇرگۇل قۇمارقان قىزى

    中央广播电视总台 央广网 版权所有

    تۇشكىرگەننىڭ ءبارى تۇماۋ ەمەس

    ماۋسىم الماسقان سايىن، وسى اۋرۋ كوپتەگەن ادامنىڭ مازاسىن الىپ ءجۇر